Tiêm chủng vắc-xin cho trẻ sơ sinh và trẻ em nghĩa là gì? Tiêm chủng có nghĩa là bảo vệ và là cách hiệu quả, an toàn nhất để ngăn ngừa trẻ em khỏi các bệnh truyền nhiễm do virus. Vắc-xin được coi là một bước đột phá trong y tế dự phòng.

Vắc-xin bảo vệ sức khỏe của con bạn bằng cách ngăn ngừa chúng mắc các bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng như: cúm, sởi, ho gà, bạch hầu, thuỷ đậu……Tất cả các loại vắc-xin cho trẻ thông thường được cung cấp tại các trung tâm chăm sóc sức khoẻ, bệnh viện….

Các bệnh được ngăn ngừa bằng vắc-xin có thể nguy hiểm hoặc thậm chí gây tử vong. Vắc-xin làm giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh này, bằng cách sử dụng các nguồn phòng vệ tự nhiên của cơ thể để tăng cường khả năng miễn dịch đối với bệnh.

>>> Xem thêm: Vắc-xin bạch hầu – uốn ván – ho gà và 22 lời hỏi đáp của Mẹ bầu

1. Các loại vắc-xin cho trẻ sơ sinh và trẻ em là gì?

Các loại vắc-xin cho trẻ sơ sinh và trẻ em tại các trung tâm chăm sóc nằm trong chương trình tiêm chủng thông thường là:

  • Vắc-xin phòng bệnh Bạch hầu – Uốn ván – Ho gà + Haemophilusenzae loại B + bại liệt [DTaP-Hib-IPV]
  • Vắc-xin phòng bệnh sởi-quai bị-Rubella (sởi Đức) [MMR]
  • Vắc-xin phòng bệnh thủy đậu – Varicella   
  • Vắc-xin chống vi khuẩn phế cầu khuẩn [PCV]
  • Vắc-xin phòng ngừa viêm gan B
  • Vắc-xin phòng ngừa viêm gan A
  • Vắc-xin phòng bệnh Rotavirus

2. Vắc-xin cho trẻ ở tuổi đi học được cung cấp tại trường là gì?

Các vắc-xin cho trẻ ở tuổi đi học được cung cấp tại trường bao gồm:

  • Trẻ lớp 1: vắc-xin phòng bệnh Sởi – Quai bị – Rubella (sởi Đức) – Varicella (thủy đậu)
  • Trẻ lớp 2: vắc-xin phòng bệnh bạch hầu-uốn ván-ho gà + bại liệt [Tdap – IPV]
  • Trẻ lớp 3: vắc-xin phòng cúm
  • Trẻ lớp 4: vắc-xin phòng cúm
  • Trẻ lớp 8: vắc-xin phòng bệnh Bạch hầu – Uốn ván – Ho gà [Tdap] + Vắc-xin phòng chống virus u nhú ở người [HPV]
Tiêm vắc-xin cho trẻ giúp tăng cường khả năng miễn dịch đối với các bệnh truyền nhiễm. Ảnh: internet

3. Có phải trẻ sơ sinh quá nhỏ không nên tiêm vắc-xin?

Câu trả lời là Không.

Trẻ sơ sinh được sinh ra với hệ thống miễn dịch phát triển tốt, có khả năng bảo vệ chúng chống lại hầu hết các vi khuẩn và virus mà chúng tiếp xúc từ khi chúng được sinh ra.

Vắc-xin cho trẻ sơ sinh được cung cấp vào cơ thể cho phép chúng phát triển khả năng phòng vệ tốt hơn, chống lại các bệnh mà chúng tiếp xúc có khả năng gây nguy hiểm cho chúng. Do đó, trẻ em có thể và nên được bảo vệ bằng cách tiêm vắc-xin cho trẻ sớm. Một số bệnh đặc biệt nguy hiểm với trẻ nhỏ có thể dẫn đến tử vong sau đây:

Ho gà

Bệnh này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi do các biến chứng nặng nề của viêm phổi và viêm não.

Viêm màng não

Nhiễm trùng xâm lấn gây ra bởi haemophilus cúm type b – một loại vi khuẩn gây viêm màng não ở trẻ sơ sinh. Trẻ em dưới 2 tuổi có nguy cơ mắc bệnh cao gấp 500 lần so với trẻ lớn hoặc người lớn.

Viêm gan B 

Nếu em bé bị nhiễm virus Viêm gan B này, trẻ có thể mang nó trong nhiều năm và kết quả là bị bệnh gan mãn tính và ung thư gan. 

Vì những lý do này, điều vô cùng quan trọng là trẻ sơ sinh phải được tiêm phòng đầy đủ nhằm tạo ra kháng thể chống lại bệnh càng sớm càng tốt.

Hệ thống miễn dịch của trẻ nhỏ phản ứng với vắc-xin rất tốt (phản ứng đôi khi tốt hơn so với phát triển ở người lớn) và phát triển khả năng miễn dịch tốt chống lại vi khuẩn và virus.

Chủng ngừa vắc-xin cho trẻ sơ sinh. Ảnh: internet

4. Có phải nên để trẻ miễn dịch tự nhiên thay vì tiêm vắc-xin cho trẻ?

Câu trả lời là Không.

Sự khác biệt giữa tiêm chủng bằng vắc-xin cho trẻ và trẻ mắc bệnh tự nhiên là hoàn toàn khác nhau. Việc tiêm vắc-xin cho trẻ có thể xuất hiện sự khó chịu khi phải tiêm một vài mũi lúc đầu, và đôi khi có những ảnh hưởng như: sốt, đau, sưng và đỏ tại chỗ tiêm.

Ngược lại, nếu để em bé mắc bệnh tự nhiên mà không tiêm ngừa vắc-xin cho trẻ sẽ dẫn đến các vấn đề rất nghiêm trọng cho bé như:

  • Tê liệt (nếu bị nhiễm virus bại liệt),
  • Chậm phát triển trí tuệ (nếu bị nhiễm virus cúm loại b haemophilus),
  • Suy gan (do nhiễm viêm gan Virus B),
  • Điếc (nếu bị viêm màng não hoặc quai bị)
  • Viêm phổi (nếu bị nhiễm sởi hoặc thủy đậu) và nhiều hơn nữa.

Tất cả những bệnh này là một điều quá nguy hiểm cho trẻ chỉ để đạt được khả năng miễn dịch chống lại căn bệnh một cách tự nhiên.

>>> Xem thêm: Vắc-xin cho trẻ sinh non và 14 vấn đề Mẹ cần biết

5. Tiêm vắc-xin cho trẻ sơ sinh quá nhiều có khiến hệ thống miễn dịch bị quá tải?

Tiêm vắc-xin cho trẻ sơ sinh quá nhiều “Không” khiến hệ thống miễn dịch của trẻ bị quá tải. Hiện tại ở Israel, có đến 14 loại vắc-xin thông thường được khuyến nghị cho trẻ em, được tiêm cho trẻ em tại các trung tâm y tế gia đình và tại các trường học. Không có báo cáo nào cho thấy việc trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi không thể đối phó với các mũi tiêm và vắc-xin này.

Những mũi tiêm vắc-xin cho trẻ này chỉ là một tỷ lệ nhỏ trong những gì hệ thống miễn dịch của trẻ sơ sinh phải đối phó hàng ngày. Hệ thống miễn dịch của em bé sơ sinh tiếp xúc với rất nhiều bệnh nhiễm trùng.

Ngay từ khi trẻ được sinh ra, hàng ngàn loại vi khuẩn khác nhau đã định cư và sống trên da của trẻ sơ sinh và màng nhầy của mũi, cổ họng và ruột của chúng. Em bé ngăn chặn vi khuẩn xâm nhập vào máu của chúng bằng cách đáp ứng miễn dịch nhanh chóng với những bệnh nhiễm trùng đó. 

Thực tế, các em bé có khả năng phản ứng với sự tấn công của hàng triệu virus và vi khuẩn vì cơ thể trẻ sơ sinh của chúng được trang bị hàng tỷ tế bào hệ thống miễn dịch, đã trưởng thành và sẵn sàng đương đầu với các mối đe dọa này.

Tiêm nhiều vắc-xin cho trẻ không làm quá tải hệ thống miễn dịch của bé. Ảnh: internet

Các nhà khoa học đã thực hiện các tính toán dẫn đến ước tính rằng một em bé có khả năng đối phó với cuộc xâm lược đồng thời bởi 100.000 vi khuẩn. Do đó, tất cả 14 loại vắc-xin cho trẻ em được khuyến nghị, ngay cả khi tất cả vắc-xin được tiêm trong một ngày sẽ chỉ tham gia khoảng 0,01% khả năng miễn dịch của trẻ.

Vì lý do này, vắc-xin cho trẻ sơ sinh được tiêm trong hai năm đầu đời sẽ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ trong các thách thức miễn dịch, mà hệ thống miễn dịch của em bé được yêu cầu giải quyết một cách tự nhiên mỗi ngày.

Mặc dù việc tiêm vắc-xin cho trẻ phòng bệnh hiện nay nhiều hơn trẻ em sống cách đây một thế kỷ (lúc đó vắc-xin cho trẻ thông thường duy nhất được đề nghị là chống bệnh đậu mùa). 

Nhờ công nghệ hiện đại, số lượng thành phần protein và đường trong vắc-xin đã giảm đáng kể. Do đó, vắc-xin cho trẻ hiện nay an toàn hơn, với ít phản ứng không mong muốn sau khi tiêm vắc-xin.

>>> Xem thêm: 23 điều về vắc-xin Bạch hầu – Uốn Ván – Ho gà bạn cần biết

6. Vắc-xin cho trẻ làm suy yếu hệ thống miễn dịch?

Vắc-xin cho trẻ “Không” làm suy yếu hệ thống miễn dịch của em bé. Hơn nữa, nhiễm trùng tự nhiên bởi một số loại virus thực sự có thể làm suy yếu hệ thống miễn dịch. Chẳng hạn, những đứa trẻ mắc bệnh thủy đậu, đặc biệt dễ bị nhiễm các bệnh nhiễm trùng nhất định như vi khuẩn ăn thịt.

Trẻ mắc bệnh sởi có xu hướng nhiễm vi khuẩn trong dòng máu (nhiễm trùng huyết). Vắc-xin cho trẻ sơ sinh – ngay cả khi chúng có chứa virus suy yếu sống, không gây suy yếu hệ thống miễn dịch do virus tự nhiên gây ra.

Chủng ngừa Vắc-xin cho trẻ “Không” làm suy yếu hệ thống miễn dịch của bé. Ảnh: internet

7. Có nên tách các mũi tiêm tổng hợp để giảm cơn đau cho trẻ?

Câu trả lời là Không.

Hệ thống miễn dịch của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ có khả năng đối phó với số lượng vắc-xin được khuyến nghị trong tiêm chủng thông thường. Tách các mũi tiêm vắc-xin cho trẻ không làm giảm cơn đau liên quan đến việc tiêm và cần tiêm nhiều hơn.

Việc tách các mũi tiêm sẽ làm trì hoãn việc nhận vắc-xin cho trẻ, khiến đứa trẻ có nguy cơ tiếp xúc với những căn bệnh truyền nhiễm mà lẽ ra nó có thể được bảo vệ sớm hơn trong các mũi tiêm tổng hợp.

>>> Xem thêm: Các loại vắc-xin cho trẻ sơ sinh và 8 điều Mẹ cần biết

8. Vắc-xin cho trẻ sơ sinh có nguy cơ gây tử vong?

Câu trả lời là Không. Vắc-xin cho trẻ sơ sinh “Không có” nguy cơ gây tử vong. Khi tỷ lệ tử vong của trẻ sơ sinh được đánh giá so với trẻ chưa được tiêm phòng, thì việc tử vong không phổ biến ở trẻ được tiêm chủng đầy đủ. 

Ngược lại, những trẻ không tiêm ngừa đầy đủ từ khi mới sinh sẽ có nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm dẫn đến tử vong.

9. Có phải vắc-xin gây ra bệnh tiểu đường type 1 cho trẻ vị thành niên?

Một nghiên cứu được thực hiện bởi Trung Tâm Kiểm Soát và Phòng Ngừa Dịch Bệnh (CDC) cho thấy không có kết luận vắc-xin cho trẻ em sẽ gây ra bệnh tiểu đường khi trẻ tới tuổi vị thành niên.

Hơn nữa, không có bằng chứng khoa học nào cho thấy việc trì hoãn tiêm vắc-xin cho trẻ như một biện pháp ngăn ngừa bệnh tiểu đường ở tuổi vị thành niên.

10. Vắc-xin cho trẻ có gây bệnh tự kỷ?

Không có mối liên hệ giữa vắc-xin cho trẻ và bệnh tự kỷ!

Các chuyên gia quốc tế đã đi đến kết luận không rõ ràng, và kết quả nghiên cứu cũng cho thấy, vắc-xin cho trẻ nói chung và vắc-xin Sởi – Quai bị – Rubella (MMR) nói riêng, không gây ra bệnh tự kỷ ở trẻ em.

Vắc-xin cho trẻ không gây ra bệnh tự kỷ. Ảnh: internet

Các nghiên cứu được Natalie Smith công bố trên Tạp chí của Hiệp hội Y khoa Hoa Kỳ và Hershel Jick trên Tạp chí Y học Anh cho thấy sự gia tăng các báo cáo về trẻ em mắc chứng tự kỷ không liên quan đến việc tăng sử dụng vắc-xin MMR.

11. Vì sao vắc-xin cho trẻ cần tiêm nhiều hơn một liều?

Có 4 lý do tại sao trẻ sơ sinh và thậm chí thanh thiếu niên hoặc người lớn, lần đầu tiên được chủng ngừa, sẽ cần phải nhận nhiều hơn một liều:

Trường hợp 1

Trong trường hợp một số loại vắc-xin cho trẻ (chủ yếu là vắc-xin bất hoạt), liều đầu tiên không tạo ra khả năng miễn dịch đủ, và do đó cần phải cung cấp nhiều hơn một liều để tạo ra khả năng miễn dịch hiệu quả hơn. Tiêm vắc-xin cho trẻ bảo vệ chống lại vi khuẩn Hib, gây viêm màng não là một ví dụ tốt về điều này.

Trường hợp 2

Trong các trường hợp khác, chẳng hạn như vắc-xin DTaP, bảo vệ chống bệnh bạch hầu, uốn ván và ho gà, loạt ban đầu bao gồm 4 mũi tiêm vắc-xin cho trẻ em như một phần của vắc-xin thông thường dành cho trẻ sơ sinh, giúp chúng xây dựng khả năng miễn dịch.

Tuy nhiên, sau một thời gian, khả năng miễn dịch này dần dần giảm đi. Ở giai đoạn đó, cần phải tăng cường để đưa khả năng miễn dịch trở lại mức bảo vệ. Mũi tiêm tăng cường vắc-xin cho trẻ này được tiêm ở trẻ lớn hơn cũng như thanh thiếu niên và người lớn, được gọi là vắc-xin Tdap.

Trường hợp 3

Trong trường hợp một số loại vắc-xin cho trẻ (chủ yếu là vắc-xin suy yếu sống, chẳng hạn như vắc-xin phòng bệnh sởi, quai bị và rubella), các nghiên cứu cho thấy cần có nhiều hơn một liều để đảm bảo mọi người đều có phản ứng miễn dịch tối ưu.

Một đứa trẻ phát triển đáp ứng miễn dịch tốt với vắc-xin loại này được bảo vệ tốt trong thời gian dài. Tuy nhiên, không phải bất kỳ đứa trẻ nào nhận được vắc-xin đều có thể phát triển đáp ứng miễn dịch tốt ngay lần đầu tiên.

Tiêm vắc-xin cho trẻ nhiều hơn một liều giúp trẻ đáp ứng miễn dịch tốt hơn. Ảnh: internet

Sau khi tiêm vắc-xin cho trẻ liều thứ hai, đại đa số các bé được tiêm chủng sẽ phát triển đáp ứng miễn dịch tốt và đầy đủ. Việc tiêm liều thứ hai mang lại cho những trẻ không phát triển đáp ứng miễn dịch với liều đầu tiên một cơ hội khác, nhằm phát triển đáp ứng miễn dịch tốt hơn và giúp đảm bảo rằng hầu hết chúng sẽ được bảo vệ.

Trường hợp 4

Trong trường hợp vắc-xin cho trẻ phòng chống cúm, cần tiêm vắc-xin hàng năm vì virus gây bệnh thay đổi từ năm này sang năm khác, do đó vắc-xin cần phải được thay đổi theo sự thay đổi của virus.

Hàng năm, vắc-xin cho trẻ phòng chống bệnh cúm được thiết kế để bảo vệ chống lại các loại virus cụ thể mà các chuyên gia dự đoán sẽ thực hiện các vòng trong năm đó.

12. Vắc xin cho trẻ hoạt động như thế nào?

Vắc xin cho trẻ giúp phát triển khả năng miễn dịch bằng cách bắt chước nhiễm trùng. Loại nhiễm trùng này không gây bệnh, nhưng nó vẫn khiến hệ thống miễn dịch sản xuất tế bào T và kháng thể.

Đôi khi trẻ nhận được vắc-xin, sự nhiễm trùng bắt chước có thể gây ra sự xuất hiện của các triệu chứng nhẹ, chẳng hạn như sốt, khóc, tấy đỏ vết tiêm….. Những triệu chứng nhẹ này là bình thường trong khi cơ thể đang xây dựng khả năng miễn dịch.

Ngay khi sự nhiễm trùng bắt chước của vắc-xin biến mất, cơ thể chỉ còn lại một kho dự trữ tế bào T thì nó cũng sẽ nhớ cách chống lại căn bệnh đó trong tương lai. Tuy nhiên, cơ thể thường mất vài tuần để sản xuất tế bào T và tế bào B sau khi tiêm vắc-xin cho trẻ.

Do đó, đối với một trẻ bị mắc bệnh vào khoảng thời gian chúng nhận được vắc-xin hoặc ngay sau đó, có khả năng chúng sẽ phát triển các triệu chứng và mắc bệnh, vì vắc-xin cho trẻ không có đủ thời gian để bảo vệ.

Có thể thấy các bệnh được ngăn ngừa bằng vắc-xin cho trẻ như trên luôn tiềm ẩn nguy hiểm hoặc thậm chí gây tử vong. Tiêm vắc-xin cho trẻ sẽ làm giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm kể trên, bằng cách sử dụng các nguồn phòng vệ tự nhiên của cơ thể để tăng cường khả năng miễn dịch đối với bệnh.

Lời khuyên từ Wiki FCarePlus

Theo khuyến cáo của Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh (CDC), tiêm chủng là một cách quan trọng để bảo vệ sức khỏe của trẻ sơ sinh. Tiêm phòng vắc-xin cho trẻ nhỏ có thể ngăn ngừa hơn một chục các loại bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng. Trẻ sơ sinh không được tiêm phòng đầy đủ có nghĩa là trẻ sẽ có nguy cơ mắc các bệnh nghiêm trọng và đôi khi gây tử vong.

Trẻ nhỏ đặc biệt rất dễ bị nhiễm trùng, đó là lý do tại sao việc chủng ngừa vắc-xin cho trẻ sơ sinh rất quan trọng để bảo vệ chúng. Tiêm chủng giúp ngăn ngừa sự lây lan của bệnh và bảo vệ trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ chống lại các biến chứng nguy hiểm.

>>> Xem thêm: 17 cách tăng cường hệ miễn dịch của bạn trong mùa lạnh và cúm

Bài viết được tham khảo TẠI ĐÂY!

Đăng ký nhận thông tin mới nhất qua Email

       

KATHY

Một thế giới cảm xúc khác trong từng bài viết nhằm truyền tải những thông tin hữu ích đến từng bạn đọc